Amakuru Ubuzima

Amajyaruguru: Hafashwe ingamba ku kibazo cy’imirire mibi n’igwingira mu bana 

Minisiteri y’Uburinganire n’Iterambere rw’Umuryango, MIGEPROF, Ubuyobozi bw’Intara y’Amajyaruguru n’abafatanyabikorwa babo, bahurije hamwe imbaraga mu gushakira hamwe igisubizo k’ikibazo cy’imirire mibi n’igwingira mu bana kikigaragara muri iyo Ntara.

Hasabwe ubufatanye bw’inzego zose mu kurandura imirire mibi n’igwingira mu bana bato

Mu Nama Nyunguranabitekerezo yo ku wa 20 Gashyantare 2026 mu Ntara y’Amajyaruguru yabereye mu Karere ka Gicumbi, igamije kurandura imirire mibi n’igwingira mu bana, Minisitiri w’Uburinganire n’Iterambere ry’Umuryango, Uwimana Consolée yagaragaje ibikibangamiye gahunda yo kurandura imirire mibi n’igwingira mu bana.

Ku isonga yagaragaje ko amakimbirane yo mu muryango ariyo atuma ababyeyi batita ku bana uko bikwiye bikaba intandaro y’ibibazo bahura na byo birimo; kugwingira, guta ishuri, guhohoterwa, no kwishora mu ngeso mbi, ihungabana n’ibindi.

Muri iyi Nama yateguwe n’Intara y’Amajuaruguru ku bufatanye n’Impuzamiryango y’Uburenganzira bwa Muntu, CLADHO, ku nkunga ya World Vision, Minisitiri Uwimana Consolee yasabye ababyeyi kwirinda amakimbirane kuko agira ingaruka zikomeye ku mikurire y’abana.

Yagize ati “Turasaba ababyeyi kwirinda amakimbirane mu miryango yabo kuko agira ingaruka zikomeye ku mibereho y’abana, kubera ko kutabitaho n’imirire mibi bituma bagwingira bikabagiraho ingaruka zirimo kudakura neza ku mubiri no mu bwenge, guhohoterwa n’ibindi bituma iterambere ryabo ridindira n’iry’Igihugu muri rusange.”

Umunyamabanga Nshingwabikorwa wa CLADHO, Dr. Safari Emmanuel, yavuze bari gufatanya n’Intara y’Amajyaruguru mu bukangurambaga bugamije kurandura imirire mibi n’igwingira mu bana bikihagaragara.

Yagize ati “Twasanze muri iyi Ntara hari igwingira rikabije cyane, ni muri urwo rwego ku bufatanye na World Vidion ndetse n’Intara turi gufatanya mu bukangurambaga kugira ngo turirandure burundu bityo abana bacu ejo habo bazabe heza banadufashe mu iterambere ry’Igihugu.”

Guverineri w’Intara y’Amajyaruguru, Mugabowagahunde Maurice, yijeje ko ubufatanye bw’inzego zose cyane cyane abafite inshingano ari ingamba ikomeye cyane mu kurandura imirire mibi n’igwingira mu bana.

Ati “Igikomeye ni uruhare twe nk’abayobozi tugomba kubigiramo. Turifuza ko abayobozi kuva ku rwego rw’umudugudu kuzamura kugera ku rwego rw’Intara buri wese yakumva ko ari ikibazo kimuhangayikishije.”

“Buri wese akaba hafi y’abaturage kandi ikindi kidushimisha ni uko abafatanyabikorwa turi kumwe kandi ubona ko biteguye kudufasha kugira ngo iki kibazo kiranduke burundu. Ubwo rero twese nitumara kugira imyumvire imwe tuzasanga ko iki kibazo kizaba amateka.”

Yifashishije urugero rw’Akarere ka Gakenke kari gafite abana barenga 65% bari baragwingiye mu 2010 ubu bakaba bageze kuri 26%, Guverineri Mugabowagahunde, yerekanye ko buri wese abigize ibye kurandura imirire mibi n’igwingira mu bana byashoboka.

Ati “Turava kure kuko iyo urebye imibare n’ibyo batweretse nk’Akarere ka Gakenke kigeze kugera kuri 65% by’abana bagwingiye mu mwaka wa 2010, ariko ni urugero rw’ibishoboka kuko bagabanyije cyane imibare dore ubu kageze kuri 26% by’abana bagwingiye.”

Ubushakashatsi bwa 7 ku mibereho n’Ubuzima, DHS7 byashyizwe hanze Ikigo cy’Igihugu cy’Ibarurishamibare, NISR, mu Kunoza 2025, bwagaragaje ko imibare y’abana bari munsi y’imyaka 5 bagwingira mu Rwanda yageze kuri 27% mu mwaka wa 2025 bavuye kuri 33% mu 2020.

Guverimoma y’u Rwanda n’abafatanyabikorwa bayo bashyira imbaraga mu guhangana n’ikibazo cy’igwingira mu bana kandi hifujwe ko rigera kuri 15% mu 2029.

Minisitiri Uwimana yagaragaje ko amakimbirane mu miryango ariryo pfundo rituma igwingira mu bana ridacika asaba abaturage kuyirinda

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *